વર્તમાન કારોબારી સેશનમાં ભારતના સોલાર ઉદ્યોગમાં સેલ વિતરણીની તંગી ટૂંકા ગાળાની રહેશે તેવો અંદાજ છે કારણ કે સ્થાનિક કંપનીઓ સ્થાનિક સામગ્રી નિયમો અનુસાર ઉત્પાદન વધારી રહી છે. હાલમાં દેશમાં લગભગ ૩૨ ગીગાવોટની સોલાર સેલ ઉત્પાદન ક્ષમતા છે, જે ડિસેમ્બર ૨૦૨૭ સુધીમાં ૧૦૦ ગીગાવોટ સુધી પહોંચી શકે છે. તે તરફ ધ્યાન આપતા બજારમાં ૨૦૦ ગીગાવોટથી વધુ સોલાર મોડ્યુલ ઉત્પાદન ક્ષમતા પહેલેથી ઉપલબ્ધ છે.
બજારના મુખ્ય પરિબળો :
સરકાર દ્વારા ALMM લીસ્ટ-૨ હેઠળ સ્થાનિક સેલ ઉત્પાદન માટે કડક નિયમો લાગુ કરવા સાથે ઉદ્યોગની મહત્ત્વાકાંક્ષા તેજ થઈ છે. ખાનગી અને સરકારી સોલાર ઉત્પાદકોએ મૂડી રોકાણ વધારવાનું શરૂ કર્યું છે અને ક્ષમતા વધારવાની તૈયારીમાં છે. અવાડા જૂથના અધ્યક્ષ વિનય મિત્તલ જણાવે છે કે હાલની સપ્લાય અને ડિમાન્ડમાં તફાવત માત્ર ટ્રાંઝિશનલ તબક્કો છે અને ટૂંક સમયમાં બજાર સ્થાનિક સામગ્રી માગણીઓ સાથે સંતુલિત બનશે.
કંપની વિશે :
અવાડા જૂથે આગામી સમયમાં ૬ ગીગાવોટ સેલ ઉત્પાદન ક્ષમતા વધારવાની યોજના ધરાવે છે અને હાફ-કટ સેલને સ્થાનિક મોડ્યુલ ઉત્પાદકોને સપ્લાય કરશે. વિક્રમ સોલારના ચેરમેન ગણેશ ચૌધરી કહે છે કે ALMM લીસ્ટ-૨ દ્વારા ઉદ્યોગનો ફોકસ માત્ર મોડ્યુલ એસેમ્બલી સુધી સીમિત નહીં રહી, સેલ સહિત વધુ ઘટક સ્થાનિક સ્તરે બનાવવાના પ્રયત્નો પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કર્યું છે. વિક્રમ સોલાર આર્થિક વર્ષ ૨૭ સુધીમાં ૯ ગીગાવોટ સેલ ક્ષમતા શરૂ કરવા માટે પ્રબલ પ્રયત્નશીલ છે.
ટેકનિકલ દૃષ્ટિકોણ :
ઍનલિસ્ટ અવિનાશ ગોરાક્ષકાર મુજબ, મોડ્યુલ અને સેલ ક્ષમતાનો સીધો સરખાવ યોગ્ય નથી કારણ કે દરેક મોડ્યુલ ફેક્ટરી સંપૂર્ણ ક્ષમતા સાથે કામ કરતી નથી અને દરેક પ્રોજેક્ટમાં સ્થાનિક સેલની આવશ્યકતા અલગ હોય છે. હાલની તંગી સ્થિતિ જોતા ભારતીય ઉદ્યોગ લાંબા ગાળામાં સેલ ક્ષમતા વિસ્તારે તેવી શક્યતા છે.
ICRA રિપોર્ટ મુજબ, ALMM નીતિ હેઠળ રોકાણના વધારો પ્રમાણે ડિસેમ્બર ૨૦૨૭ સુધી સેલ ઉત્પાદન ક્ષમતા ૧૦૦ ગીગાવોટ સુધી પહોંચી શકે છે, જ્યારે મોડ્યુલ ક્ષમતા માર્ચ ૨૦૨૭ સુધી ૧૬૫ ગીગાવોટ સુધી પહોંચવાની અપેક્ષા છે.
આગામી દિવસોમાં સોલાર ઉદ્યોગમાં સ્થાનિક ઉત્પાદન અને ઉત્પાદન પર ભાર વધવાને કારણે બજારમાં મજબૂત અને સકારાત્મક અસર જોવા મળશે. ઉત્પાદન ક્ષમતા વધારવા સાથે વિદેશ પર આધાર ઓછો કરવાની યોજના ઉદ્યોગને વધુ સ્વતંત્ર અને મજબૂત બનાવશે.
