વર્તમાન કારોબારી સેશનમાં ભારતસરકારે યુપીઆઈ પેમેન્ટ્સ પર રૂ. ૨,૦૦૦ કરતાં વધુના ટ્રાન્ઝેક્શન્સ માટે મર્ચન્ટ ડિસ્કાઉન્ટ રેટ (MDR) લાગુ કરવાનો નિર્ણય સુપ્રીમ કોર્ટ સમક્ષ પડતર કર્યો છે. વર્ષોથી સંપૂર્ણ મફત યુપીઆઈ ચુકવણીને બદલતો આ ફેરફાર ૧૫ ઓક્ટોબરથી અમલમાં આવશે. આથી બજારમાં સાવચેતીનો માહોલ રજુ થયો છે.
બજારના મુખ્ય પરિબળો :
સરકારએ યુપીઆઈ ટ્રાન્ઝેક્શન્સ પર ૦.૪ ટકા MDR લાદવાનું નક્કી કર્યું છે, જેમાં મર્યાદા રૂ. ૩૦૦ સુધી રાખવામાં આવી છે. આ નિયમ રૂ. ૭૫,૦૦૦ સુધીના ઝડપી ચુકવણી હાથ ધરતા વેપારીઓ માટે લાગુ થશે. સાથે જ, રેલવે, ટેલિકોમ, ઊંચા એન્જિનિયરિંગ ખર્ચવાળા ક્ષેત્રો અને કૃષિ ઈનપુટ જેવા સંવેદનશીલ ઉદ્યોગોને રૂ. ૫ પ્રતિ ટ્રાન્ઝેક્શન MDR માટે છૂટ આપવામાં આવી છે. મ્યુચ્યુઅલ ફંડ અને સ્ટોક બ્રોકર્સ દ્રારા લેવાતી ચુકવણી પર પણ ૦.૦૨ ટકા MDR લાગુ થશે. આ નવી નીતિથી વેપારીઓ અને ગ્રાહકો વચ્ચે સાવચેતી વિષયક ચર્ચાઓમાં વધારો થવો સામાન્ય છે.
રોકાણ રણનીતિ :
આ નીતિ નાના અને માધ્યમ પ્રકારના વેપારીઓ પર તબક્કાવાર અસર કરી શકે છે. આવનારા દિવસોમાં ખર્ચની સંપૂર્ણ જાણકારી સાથે સ્ટોપલોસ નક્કી કરવી અને ડિસ્કાઉન્ટ મોડેલ મુજબ પેનલ અનુકૂળતાવાળી ખરીદી કરવી જરૂરી રહેશે. વધતા ખર્ચને લીધે નાના અને મધ્યમ ઉદ્યોગોમાં ધોવાણ અને ઉછાળો જોવા મળશે, તેથી સાવચેત રહેવું અને વ્યાપાર દિશા નિર્ધારિત કરવી અત્યંત જરૂરી છે.
ભાવિ દિશા :
આગામી સેશન્સમાં સુપ્રીમ કોર્ટના ચુકાદા પર બજારનો પ્રતિક્રિયા મહત્વપૂર્ણ રહેશે. ટેકનિકલી જોવામાં આવે તો સ્પષ્ટ દિશા મળવાથી બજારમાં વધુ sobres્પષ્ટતા અને મજબૂત સપોર્ટ લેવલ મળી શકે છે. જો નિર્ણય વિરુદ્ધ આવે તો બજારમાં નેગેટિવ વોલેટિલિટી પણ જોવા મળી શકે છે. તેથી સાવચેતી સાથે તબક્કાવાર ખરીદી અને નફારૂપી વેચવાલી અભિગમ જાળવવો જરૂરી રહેશે.
આ મામલે સુપ્રીમ કોર્ટમાં ચીફ જસ્ટિસ સુર્યાકાંત, જસ્ટિસ જમ્યાલિયા બાગચી અને જસ્ટિસ વી. મોહનાના સમક્ષ ચર્ચા થશે. અરજીકર્તાની દલીલમાં કહેવાયું છે કે આ નીતિ વિના સત્તાવાર કાયદાકીય પ્રક્રિયા અને જાહેર પરામર્શ વિના અમલમાં ચઢાવવામાં આવી છે, જે અસંવિધાનિક છે.
મૂખ્ય રીતે, રૂપે ડેબિટ કાર્ડને મર્યાદા વિના ચાર્જ વિના જાળવવા અને યુનિફોર્મ MDR નીતિ ન લાગુ કરવાનો વિવાદ ઉઠાવવામાં આવ્યો છે. આ પગલા નાના વેપારીઓના નફા પર દબાણ લાવશે અને ફક્ત મોટી કંપનીઓને લાભ પહોંચાડશે એવી ચિંતા વ્યક્ત થઈ છે.
આ મુદ્દાઓને ધ્યાનમાં લઈને સરકાર અને RBI ઉપર જવાબદારી મૂકવામાં આવી છે. આ કારણે બજારમાં સાવચેત અને સ્પષ્ટતાની માંગ તેજ રહેશે.
