વર્તમાન કારોબારી સેશનમાં ભારતીય રેલવે વિભાગ સામાન્ય મુસાફરો માટે ખાસ તૈયાર કરેલ અમૃત ભારત એક્સપ્રેસની નવી સાપેક્ષતા કેટલાક મહત્વના ફેરફારો સાથે યથાવત રહ્યો છે. અત્યાર સુધી અમૃત ભારત ટ્રેન નોન-AC લાંબા અંતરના મુસાફરો માટે હતી, જે હવે આવનારા સમયગાળામાં AC કોચ સાથે અમૃત ભારત ૩.૦ તરીકે અપગ્રેડ થવા જઈ રહી છે. આ નવી યોજના સામાન્ય લોકો માટે વધુ આરામદાયક અને ઝડપી મુસાફરીની દિશામાં મહત્વપૂર્ણ પગલું છે.
બજારના મુખ્ય પરિબળો :
અમૃત ભારત એક્સપ્રેસમાં દરેક અંતે એક-એક લોકનેમોટિવ હોય છે, જે પુષ-પુલ ટેકનોલોજી પર કાર્ય કરે છે. આ ટ્રેનને ૧૩૦ કિલોકેમીટર પ્રતિ કલાક સુધીની ઝડપ અને ઝડપી એક્સેલરેશન તથા ડેસેલરેશન આપવા સક્ષમ બનાવે છે. સામાન્ય મુસાફરો, શ્રમજીવીઓ અને પ્રવાસીઓની વધતી માંગને ધ્યાનમાં રાખીને આ ટ્રેનોમાં વંદે ભારત અને રાષ્ટ્રધાની જેવી સુવિધાઓ ઉમેરવાની યોજના છે, જે ભારતીય રેલવેના માપદંડને વધુ મજબૂત બનાવશે.
સેક્ટર દૃષ્ટિકોણ :
ICF ચેન્નઇ તેમજ RCF કપુર્થલા દ્વારા અત્યાર સુધી ૫૦થી વધુ અમૃત ભારત ૨.૦ ટ્રેનો તૈયાર કરવામાં આવી છે અને આ વર્ષે વધુ ૧૮ રેક્સ લાવવામાં આવશે. નવા ૧૪ રેક્સમાં AC કોચ પણ સામેલ છે જેમાં AC-૧મો, AC-૨ ટિયર અને AC-૩ ટિયર જેવા વિકલ્પો દેશભરના વિસ્તારોમાં ઉપલબ્ધ કરાવવામાં આવશે. આ કોચીસમાં વંદે ભારત અને રાષ્ટ્રીય ટ્રેનોની તુલનાત્મક સુવિધાઓ જેમ કે ફોલ્ડેબલ સ્નેક ટેબલ, USB ચાર્જિંગ પોર્ટ, સેમી-ઓટોમેટિક દરવાજા અને જાહેરાત સિસ્ટમો શામેલ છે, જે યાત્રીઓને વધુ આરામ અને સુવિધા પ્રદાન કરશે.
ટેકનિકલ દૃષ્ટિકોણ :
પુષ-પુલ લોકનેમોટિવ્સ ઉપરાંત, નવી કોચીસમાં એન્કેગ લાઇટિંગ, બેટરી આધારિત હाइजિન કંટ્રોલ અને ટોપ ક્લાસ ટૂઆલેટ્સ જેવી સુવિધાઓ આપવામાં આવી છે. રિટાયર થયેલા ICF જનરલ મેનેજરશ્રી સુદન્શુ મની અને અન્ય નિષ્ણાતોએ મંતવ્ય આપી છે કે આગામી દશકમાં ભારતમાં મોટા ભાગની ટ્રેનો AC હોવી જરૂરી છે, જેથી યાત્રીઓની ગુણવત્તા અને આરામ બંનેમાં ઉછાળો જોવા મળશે. સાથે સાથે ઓપરેશનલ સુવિધાઓ અને એન્એર્જી કાર્યક્ષમતા પણ વધારાશે.
શ્રી પી. પ્રકાશ જેવા પૂર્વ રેલવે બોર્ડના સંસ્થાપકો પણ વધુ ટ્રેનસેટ્સ લાવવા અને આધુનિક ટેકનોલોજી તરફ ધ્યાન આપવાની સલાહ આપી રહ્યા છે. આ પગલાં ભારતીય રેલવેના મૂલ્યવાન સંપત્તિ અને આવક માટે લાભદાયક સાબિત થશે.
આ સુધારાઓ અમૃત ભારત ૩.૦ને સામાન્ય યાત્રિકો માટે વંદે ભારત જેવી સુવિધાઓ સાથે સસ્તા ભાડે મુસાફરી કરવાની નવી તક આપશે. યાત્રા સમય ઘટાડવા અને સુરક્ષા વધારવા પર વિશેષ ભાર મૂકવામાં આવ્યો છે, જે યાત્રીઓને વધુ આરામદાયક અને ઝડપભર્યા પ્રવાસનો અનુભવ કરાવશે.
આગામી દિવસોમાં, આ નવી કામગીરી ભારતીય રેલવે માટે ઉછાળ લાવશે. સાથે જ યાત્રિકોની માંગ હાલમાં જેટલી છે એ યથાવત રહેશે અને સેક્ટરમાં રોકાણકારો અને પ્રમોટરો માટે રસપાર્શન વધે તેવી સંભાવના યથાવત રહેશે.
