વર્તમાન કારોબારી સેશનમાં બેંકિંગ ક્ષેત્રે વિકાસ સાથે મજબૂતી અને ક્ષમતાની જરૂરિયાત પર ખાસ ભાર મૂકાયો છે. આરબીઆઈના ડેપ્યુટી ગવર્નર શ્રીશ ચંદ્ર મુર્મુએ જણાવ્યું કે બેંકોની રચના એવી હોવી જોઈએ કે તે વિકાસ સાથે સુરક્ષિત રહી શકે અને આ મજબૂતી સૌપ્રથમ જ ઉભું કરવું જરૂરી છે, પછી વિકાસ બાદ નહીં.
બજારના મુખ્ય પરિબળો :
બેંકોના લેવલ-વાઈડ વ્યવસાયમાં વધારો અને ગ્રાહક સેવાઓ વિસ્તરતા રહેતા તેમની ક્ષમતાઓમાં પણ સતત વધારો આવશ્યક છે. આજના કાયદા અને પરિસ્થિતિઓમાં કાર્યક્ષમ સિસ્ટમ્સ આવતીકાલે ભારે વ્યાપને સહન કરી શકે તે માટે તૈયાર રહેવી જોઈએ. આ માટે ટેકનોલોજી, કામગીરીની પ્રક્રિયાઓ અને દેખરેખમાં સુધારો જરૂરી છે, જેને સુનિશ્ચિત કરવા માટે સક્રિય પ્રયાસો લેવાની જરૂર છે.
સેક્ટર દૃષ્ટિકોણ :
બેંકિંગ ક્ષેત્રે ટેકનોલોજી સાથે સાથે માનવ બુદ્ધિ અને અનુભવ પણ એટલજ મહત્ત્વનો બની ગયો છે. બેંકો માટે કર્મચારીઓ નવા સિસ્ટમો સમજવા અને ઇનોવેટિવ મોડેલો પર ચાહેલા ફેરફારો લાવવા માટે સક્રિય થવા પડશે. સાથે જ બહારના સેવાપ્રદાતાઓ પર પણ મજબૂત દેખરેખ આવશ્યક છે. મશીનો રુટીન કાર્યમાં મદદરૂપ હોવા છતાં માનવ નિર્ણય શક્તિ પર ધ્યાન આપવું મહત્વપૂર્ણ છે, કારણ કે તે મોડેલોનું મૂલ્યાંકન કરી ખોટા પગલાને અટકાવી શકે છે.
ભાવિ દિશા :
મુર્મુએ જણાવ્યું કે વિવિધ બાવતો રસીદોની માહિતી બાંધીને બેંકોને તેમના વ્યવસાય મોડેલ, ગ્રાહક વર્તન અને ટેકનોલોજી પરિવર્તનોને ઝડપથી સમજી અને દર વર્ષે નવી સ્થિતિમાં રહેવાની જરૂર છે. આથી તે કાર્યક્ષમતા વધારવામાં અને તબક્કાવાર સુધારાઓને સમયપુર્વક લાગુ કરવામાં સક્ષમ થશે. આ પગલાં બેંકિંગ સિસ્ટમને મજબૂત કરવાના સાથે-સાથે અર્થતંત્રને પણ ઝડપી અને વધુ અસરકારક સફળતા માટે સજ્જ કરશે.
આ મુદ્દાઓ બેંકિંગ ક્ષેત્ર માટે અત્યંત મહત્વપૂર્ણ છે કારણ કે તે માત્ર બેંકની બેલેન્સ શીટમાં વધારો નહીં લાવે, પણ એક સશક્ત અને સક્ષમ નાણાકીય માળખું ઘડશે જે ગ્રાહકો અને સમગ્ર અર્થવ્યવસ્થાને મજબૂત આધાર પ્રદાન કરશે.
