કેન્દ્ર સરકારે ઈંધણ નિકાસ પર વિન્ડફોલ ટેક્સમાં ફરી એકવાર ફેરફાર કરીને પેટ્રોલ, ડીઝલ અને એવિએશન ટર્બાઇન ફ્યુઅલ (ATF) પર ડ્યુટીમાં ઉછાળો નોંધાવ્યો છે. નાણા મંત્રાલય દ્વારા જારી કરાયેલ સૂચના મુજબ, આ સુધારેલી સ્પેશિયલ એડિશનલ એક્સાઈઝ ડ્યુટી (SAED) ૩ ઓગસ્ટથી અમલમાં આવશે. જોકે, સ્થાનિક વપરાશ માટેના ઈંધણના દરોમાં કોઈ ફેરફાર કરવામાં આવ્યો નથી અને તે યથાવત રહેશે.
બજારના મુખ્ય પરિબળો :
નિકાસ ડ્યુટીમાં થયેલ આ વધારો મુખ્યત્વે વૈશ્વિક સંજોગો અને મધ્ય પૂર્વના સંકટને ધ્યાનમાં રાખીને લેવામાં આવ્યો છે. સરકારનો મુખ્ય ઉદ્દેશ્ય એ સુનિશ્ચિત કરવાનો છે કે દેશમાં ઈંધણની પૂરતી ઉપલબ્ધતા જળવાઈ રહે અને વૈશ્વિક ક્રૂડ ઓઈલના ભાવમાં થતા ઉછાળાનો નિકાસકારો દ્વારા અપ્રમાણસર લાભ ન લેવાય. સુધારેલા દરો નીચે મુજબ છે:
- ડીઝલ નિકાસ પર SAED રૂ. ૧૫.૫ થી વધીને રૂ. ૨૫.૫ પ્રતિ લિટર કરવામાં આવી છે.
- ATF નિકાસ પર ડ્યુટી રૂ. ૧૪.૫ થી વધીને રૂ. ૨૨ પ્રતિ લિટર કરવામાં આવી છે.
- પેટ્રોલ નિકાસ પર ડ્યુટી રૂ. ૨.૫ થી વધીને રૂ. ૩.૫ પ્રતિ લિટર થઈ છે.
સેક્ટર દૃષ્ટિકોણ :
ઉર્જા અને ઈંધણ ક્ષેત્રે આ ફેરફાર મહત્વના છે. જોકે, સ્થાનિક ગ્રાહકો માટે પેટ્રોલ અને ડીઝલના દરોમાં કોઈ ફેરફાર નથી, જેનાથી સામાન્ય વપરાશકર્તાઓ પર સીધી અસર મર્યાદિત રહેશે. બીજી તરફ, કોમર્શિયલ LPG ના ભાવમાં ઘટાડો થવાથી હોટલ, રેસ્ટોરન્ટ અને કેટરર્સ જેવા વ્યવસાયોને રાહત મળી છે. દિલ્હીમાં ૧૯-કિલોના કોમર્શિયલ LPG સિલિન્ડરના ભાવમાં રૂ. ૨૦૨ નો ઘટાડો કરવામાં આવ્યો છે.
ભાવિ દિશા :
વૈશ્વિક સ્તરે હોર્મુઝ સ્ટ્રેટ, લાલ સમુદ્ર અને બ્લેક સી જેવા મહત્વના માર્ગો પર ચાલી રહેલા સંઘર્ષોને કારણે સપ્લાય ચેઈનમાં વિક્ષેપ આવવાની શક્યતા છે. તાજેતરમાં વડાપ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીએ કેબિનેટ કમિટી ઓન સિક્યુરિટી (CCS) સાથે આ વિષય પર વિસ્તૃત ચર્ચા કરી છે. આગામી દિવસોમાં વૈશ્વિક જીઓપોલિટિકલ સ્થિતિ અને ક્રૂડ ઓઈલના ભાવની વધતી વોલેટિલિટી ઈંધણ ક્ષેત્રની ગતિશીલતા નક્કી કરશે. રોકાણકારોએ આ ક્ષેત્રના સમાચાર પર સાવચેતી સાથે નજર રાખવી જરૂરી છે.
