મિડલ ઈસ્ટમાં વધતા તણાવ વચ્ચે હોર્મુઝ ખાડીમાં એનર્જી શિપિંગ રૂટને લઈને ચિંતા યથાવત છે. ગોલ્ડમેન સેક્સના તાજા રિપોર્ટ મુજબ ટાંકા ટ્રાફિકમાં પસંદગીયુક્ત ધોવાણ જોવા મળી રહ્યું છે અને શિપિંગ કંપનીઓ મર્યાદિત જોખમ લેતી દેખાઈ રહી છે.
આ અવરજવર પર અસર પડતી હોય તો ભારત જેવા મુખ્ય ક્રૂડ અને એલએનજી આયાતકાર દેશોને પૂરવઠા સંબંધિત અવરોધોનો સામનો કરવો પડી શકે છે.
બજારના મુખ્ય પરિબળો :
મિડલ ઈસ્ટની હોર્મુઝ ખાડીમાંથી દરરોજ અંદાજિત ૨૦ મિલિયન બેરલ તેલ અને ૧૯ ટકા જેટલા એલએનજી કાર્ગો પસાર થાય છે. ગોલ્ડમેન સેક્સના રિપોર્ટ મુજબ નજીકના વિસ્તારમાં વેસલને થયેલા નુકસાનના સમાચાર બાદ શિપિંગ, ઓઈલ પ્રોડ્યુસર અને ઈન્શ્યોરન્સ કંપનીઓમાં સાવચેતીનો માહોલ વધ્યો છે.
હોર્મુઝ ખાડીમાં કોઈ મોટી અડચણ ઊભી થાય તો વૈશ્વિક સપ્લાય પર સીધી અસર થશે અને ક્રૂડના ભાવોમાં ઉછાળો જોવા મળી શકે છે. હાલમાં ક્રૂડમાં અંદાજિત ૧૮ ડૉલર પ્રતિ બેરલનો રિસ્ક પ્રીમિયમ યથાવત છે.
સેક્ટર દૃષ્ટિકોણ :
એનર્જી સંબંધિત સેક્ટર્સમાં વોલેટિલિટી વધી શકે છે. ખાસ કરીને ક્રૂડ પર આધારિત ઉદ્યોગોમાં મર્યાદિત ખરીદી અને પસંદગીયુક્ત નફારૂપી વેચવાલી જોવા મળી શકે છે. આયાત આધારિત કંપનીઓ માટે ખર્ચમાં ઉછાળો દબાણ સર્જી શકે છે.
યુરોપિયન માર્કેટમાં પણ ગેસના ભાવોમાં ઉછાળો નોંધાયો છે કારણ કે કતાર તરફથી આવતા એલએનજી કાર્ગોની સપ્લાય પર અસર પડવાની શક્યતા વધી રહી છે.
ટેકનિકલ દૃષ્ટિકોણ :
ટેકનિકલ ચાર્ટ મુજબ ક્રૂડ માર્કેટ રેન્જ બાઉન્ડ રહી શકે છે, પરંતુ હોર્મુઝ ખાડીના કોઈપણ નવા પરિબળો બ્રેકઆઉટ અથવા બ્રેકડાઉન તરફ દોરી શકે છે. ઉપરના રેઝિસ્ટન્સ ઝોન મજબૂત છે, જ્યારે નીચેના લેવલ પર સપોર્ટ તૂટે તો વધુ ઘટાડો થઈ શકે છે.
રોકાણ રણનીતિ :
વોલેટિલિટી વધતી હોય ત્યારે સાવચેતી રાખવી જરૂરી છે. ઉછાળે નફારૂપી વેચવાલી અને ઘટાડે તબક્કાવાર ખરીદીની રણનીતિ અનુસરવી યોગ્ય રહેશે. ટૂંકા ગાળાના ટ્રેડર્સે કડક સ્ટોપલોસ સાથે પોઝિશન જાળવવી જોઈએ.
ભાવિ દિશા :
આગામી દિવસોમાં મિડલ ઈસ્ટના જીઓપોલિટિકલ વિકાસો વૈશ્વિક એનર્જી બજારની દિશા નક્કી કરશે. હોર્મુઝ ખાડીમાં કોઈપણ નવા વિઘ્નથી વૈશ્વિક માર્કેટમાં વોલેટિલિટી વધવાની અને ક્રૂડ, ગેસ તેમજ રિફાઈન પ્રોડક્ટ્સના ભાવોમાં ઉછાળો આવવાની શક્યતા છે.
હાલ માટે એશિયન અર્થતંત્રો – ખાસ કરીને ચીન, ભારત, જાપાન અને કોરિયા – માટે સાવચેતીનો માહોલ યથાવત રહેશે.
