વર્તમાન કારોબારી સેશનમાં યૂપીઆઈ અને ક્રેડિટ કાર્ડ પેમેન્ટ જોડે લોકપ્રિય રહેતા યથાવત છે. એમડીઆર (મર્ચન્ટ ડિસ્કાઉન્ટ રેટ) સંબંધિત ચર્ચા વધતી જતાં ગ્રાહકો માટે યોગ્ય ચુકવણી વિકલ્પ પસંદ કરવો વધુ સાવચેતીનો વિષય બન્યો છે.
બજારના મુખ્ય પરિબળો :
યૂપીઆઈ પેમેન્ટ સીધી બેંક અકાઉન્ટમાંથી નિકળતી હોવાથી સરળતા અને સુવિધા વધારે છે. છતાં, તેમાં સામાન્ય રીતે મહત્વના રિવોર્ડ મળતા નથી, જેના કારણે માટે તે સીધી કિંમતવાળો વિકલ્પ બની શકે છે. બીજી તરફ, ક્રેડિટ કાર્ડમાં કેશબેક, રિવોર્ડ પોઇન્ટ અને પ્રિવિલેજિસ જેવા લાભ મળે છે. ખાસ કરીને કેટલાક ક્રેડિટ કાર્ડ એવા પણ છે જે યૂપીઆઈ સપોર્ટ કરે છે અને બંને રીતે સરળ અને નાણાકીય લાભ પ્રદાન કરે છે.
સેક્ટર દૃષ્ટિકોણ :
ક્રેડિટ કાર્ડ દ્વારા અલગ અલગ કેટેગરીઓમાં વિશેષ રિવોર્ડ સ્ટ્રકચર બનાવાઇ રહ્યા છે, જેમ કે રોજિંદા ખર્ચ, મુસાફરી અને ઇલેક્ટ્રોનિક્સ. ઉદાહરણ તરીકે, ૫૦,૦૦૦ રૂપિયાનું ટ્રાન્ઝેક્શન અને ૫% કેશબેક મળવાથી ૨,૫૦૦ રૂપિયાનો લાભ થાય છે. જ્યારે યૂપીઆઈ પર ૦.૪% એમડીઆર લાગવાથી વધારાનું ખર્ચ ૨૦૦ રૂપિયાનો થાય છે જેને વળતર મળતું નથી.
ટેકનિકલ દૃષ્ટિકોણ :
ક્રેડિટ કાર્ડમાં ઉધારી માટે ૪૦ થી ૫૦ દિવસનો મુક્ત સમયગાળો હોય છે, જે વપરાશકર્તાઓ માટે રોકાણનું વિકલ્પ બની શકે છે. સાથે સાથે મોટી રકમ EMI દ્વારા ચુકવવાની સુવિધા પણ ઉપલબ્ધ છે. જો કે, કાર્ડ બિલ સમયસર અને સંપૂર્ણ ચૂકવવામાં આવે ત્યારે જ આ લાભ યથાવત રહે છે. વ્યાજ લાગવા પર આ લાભો ઘટાડા તરફ જઈ શકે છે.
સિદ્ધાંતરૂપે ટ્રાન્ઝેક્શન સાઈઝ જેney શ્રેષ્ઠ વિકલ્પ નિર્ધારિત ન કરે ત્યારે નાની રકમ ટેસ્ટેડ રિવોર્ડांस સાથે વધુ લાભકારી બની શકે છે, જ્યારે મોટા ખર્ચ માટે યૂપીઆઈ વધુ યોગ્ય બની શકે છે, જો રિવોર્ડ ઉપલબ્ધ ન હોય.
રોકાણ રણનીતિ :
ગ્રાહકોએ પોતાની ખર્ચની આદતો ધ્યાનમાં લઈને પેમેન્ટ માધ્યમ પસંદ કરવાનું উচিত. માત્ર ટ્રાન્ઝેક્શન સંબંધિત ખર્ચ (એમડીઆર)ની ધોરણ રાખવી પૂરતી નથી, કારણ કે રિવોર્ડ અને અન્ય લાભ પણ મહત્વના છે. કેટલાક કાર્ડમાં વાર્ષિક ફી, કેટેગરી બાધકો હોય છે, જે ગણાવા જોઈએ.
ભાવિ દિશા :
એમડીઆરમાં બદલાવના કારણે સ્થિતિ બદલાઈ શકે, પરંતુ બધા ગ્રાહકો પર અસર સમાન નહીં પડે. વેપારીઓ આ ખર્ચ તેઓ શોષશે કે ગ્રાહકો પર મૂકે તે સ્પષ્ટ નથી. આ આર્થિક પરિસ્થિતિમાં યૂપીઆઈ અને ક્રેડિટ કાર્ડ બંનેનું મૂલ્યાંકન નફા-નુકશાનની દૃષ્ટિએ કરવું જરૂરી છે.
આથી હવે સમય આવી ગયો કે દરેક ટ્રાન્ઝેક્શન માટે ખર્ચ અને લાભનું સમતોલન ધ્યાનમાં રાખીને શ્રીમંત રીતે પસંદગી કરવામાં આવે.






